Szkolenie wstępne BHP — instruktaż ogólny i stanowiskowy

#1 Czym jest szkolenie wstępne bhp i kiedy je przeprowadzić

Szkolenie wstępne odbywa się przed dopuszczeniem pracownika do pracy — nie w pierwszym tygodniu, nie „jak będzie okazja”, tylko zanim stanie przy maszynie, biurku czy na rampie. Obowiązek dotyczy nowo zatrudnionych pracowników, studentów odbywających praktyki oraz uczniów szkół zawodowych zatrudnionych w celu praktycznej nauki zawodu. Składa się z dwóch części: instruktażu ogólnego i instruktażu stanowiskowego.

Szkolenia wstępnego nie trzeba powtarzać, gdy pracownik podejmuje pracę na tym samym stanowisku, które zajmował u Ciebie bezpośrednio przed nawiązaniem kolejnej umowy (art. 237³ § 2 Kodeksu pracy). Przerwa choćby jednego dnia albo zmiana stanowiska — i szkolenie wstępne jest znów wymagane.

#2 Instruktaż ogólny

Trwa minimum 3 godziny lekcyjne (135 minut) i zapoznaje pracownika z podstawowymi przepisami bhp zawartymi w Kodeksie pracy, układzie zbiorowym i regulaminie pracy, z przepisami i zasadami obowiązującymi w Twoim zakładzie oraz z zasadami udzielania pierwszej pomocy. Prowadzi go pracownik służby bhp, osoba wykonująca u pracodawcy zadania tej służby, pracodawca, który sam wykonuje takie zadania, albo wyznaczony przez pracodawcę pracownik posiadający zasób wiedzy i umiejętności zapewniający realizację programu.

W praktyce: jeśli korzystasz z naszej obsługi bhp, instruktaż ogólny prowadzi Twój doradca w ramach umowy serwisowej — na wezwanie, zwykle w dniu przyjęcia pracownika. Jeśli obsługi u nas nie masz, przeprowadzimy instruktaż jednorazowo, u Ciebie lub w naszej sali w Łodzi.

#3 Instruktaż stanowiskowy

Zapoznaje pracownika z czynnikami środowiska pracy na konkretnym stanowisku, ryzykiem zawodowym, sposobami ochrony przed zagrożeniami i metodami bezpiecznego wykonywania pracy. Minimalny wymiar to 8 godzin lekcyjnych dla stanowisk robotniczych i innych, na których występuje narażenie na czynniki szkodliwe, uciążliwe lub niebezpieczne, oraz 2 godziny lekcyjne dla pracowników administracyjno-biurowych.

Instruktaż stanowiskowy przeprowadza wyznaczona przez pracodawcę osoba kierująca pracownikami lub pracodawca — pod warunkiem, że mają odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe oraz są przeszkoleni w zakresie metod prowadzenia instruktażu stanowiskowego. Nie prowadzi go zewnętrzna firma ani pracownik służby bhp — bo to kierownik zna stanowisko, maszynę i realne zagrożenia. Szczegóły w osobnym artykule: kto przeprowadza instruktaż stanowiskowy.

Instruktaż składa się z czterech etapów: rozmowy wstępnej, pokazu i objaśnienia przez instruktora wszystkich czynności na stanowisku, próbnego wykonania zadania przez pracownika pod kontrolą instruktora oraz samodzielnej pracy pod nadzorem. Kończy się sprawdzianem wiedzy i umiejętności — dopiero pozytywny wynik pozwala dopuścić pracownika do pracy. Instruktaż stanowiskowy powtarza się przy każdej zmianie stanowiska, wprowadzeniu nowych narzędzi, maszyn lub technologii, a pracownik wykonujący pracę na kilku stanowiskach przechodzi go na każdym z nich.

#4 Karta szkolenia wstępnego i dokumentacja

Odbycie obu instruktaży potwierdza się na piśmie w karcie szkolenia wstępnego według wzoru z załącznika nr 2 do rozporządzenia w sprawie szkolenia bhp. Kartę podpisuje pracownik oraz osoby prowadzące instruktaż ogólny i stanowiskowy; przechowujesz ją w części B akt osobowych. Do tego potrzebujesz opracowanych programów szkolenia wstępnego — ogólnego i stanowiskowego dla każdej grupy stanowisk. Przygotowujemy je w ramach obsługi bhp albo jako odrębne zlecenie.

#5 Jak długo „ważne” jest szkolenie wstępne

Przepisy nie określają terminu ważności szkolenia wstępnego. Określają za to, kiedy najpóźniej ma się odbyć pierwsze szkolenie okresowe: do 6 miesięcy od zatrudnienia dla osób kierujących pracownikami i do 12 miesięcy dla pozostałych. Z tego wynika potoczne „szkolenie wstępne jest ważne rok” — w rzeczywistości chodzi o termin pierwszego szkolenia okresowego.

#6 Szkolenie wstępne online?

Zdalna forma szkolenia wstępnego była dopuszczona wyłącznie w okresie stanu epidemii i stanu zagrożenia epidemicznego. Po ich odwołaniu w 2023 r. przepisy nie przewidują instruktażu ogólnego ani stanowiskowego w formie online — instruktaż z definicji jest zajęciami z udziałem instruktora. Dlatego prowadzimy go stacjonarnie: u Ciebie w zakładzie albo u nas w Łodzi.

#7 Szkolimy kierowników z metodyki instruktażu stanowiskowego

Najczęstszy błąd, który wychodzi przy kontroli PIP i w postępowaniu powypadkowym, to instruktaż stanowiskowy podpisany przez osobę, która nie była przeszkolona z jego prowadzenia. Organizujemy krótkie, warsztatowe szkolenie „metodyka prowadzenia instruktażu stanowiskowego” dla mistrzów, brygadzistów i kierowników — po nim Twoja kadra prowadzi instruktaże samodzielnie i zgodnie z przepisami. Zwykle łączymy je ze szkoleniem okresowym dla kadry kierowniczej.

#8 Pracodawco!

Zadzwoń lub napisz przez formularz na dole strony. Wycenę szkoleń wstępnych i programów instruktażu przygotowujemy w ciągu jednego dnia roboczego. Jeśli obok szkoleń zamawiasz inne usługi — nadzór bhp, ocenę ryzyka zawodowego, pomiary w środowisku pracy — rozliczamy je razem: jeden dostawca, jedna faktura.